Relativna atomska masa

asterix's picture

Zašto Ar elemenata koji imaju samo 1 stabilan izotop nicu celi brojevi: Recimo maseni broj fosfora je 31, a njegova Ar iznosi 30.97 

Itan's picture

 

Maseni broj i relativna atomska masa su povezani pojmovi, ali NE isti.

1) Maseni broj prestavlja zbir protona i neutrona nekog atoma datog elementa.
2) Ar možemo reći da prestavlja maseni broj atoma jednog elementa koji je aritmetička sredina svih vrsta atoma i njihove zastupljenosti.

Primer:
U prirodi postoje dve vrste atoma hlora. Jedan ima maseni broj 35 i njegova zastupljenost je oko 75%. Drugi ima maseni broj 37 i njegova zastupljenost je oko 25%. Tu vidimo da su maseni brojevi hlora 35 i 37, što znači da se razlikuju po broju neutrona. Relativna atomska masa hlora je:
Ar(Cl)= (75%*35 + 25%*37)/(75 + 25%)= 3550/100= 35,5

Kada zaokružimo relativnu atomsku masu na ceo broj, obično dobijamo maseni broj najzastupljenijeg atoma tog elementa.

Dakle, odgovor na tvoje pitanje:
Fosfor ima izotope od 24P do 46P, te se matematičkim proračunom, sličnim prethodnom za Cl dobija naravno decimalan broj.

Još prostije rečeno:
a) Atomski broj je jednak broju protona, a logično je da atom ima ceo broj protona. Mislim, ne može imati atom 3, 278 protona, nego 3 (banalizovano).
b) Relativna atomska masa je količnik mase reprezentativnog izotopa nekog hemijskog elementa i unificirane jedinice mase (u), tako da to uglavnom vrlo teško možemo zamisliti kao ceo broj, sa svim tim decimalama i aproksimacijama (pošto u računu koristimo približne vrednosti, logično).

Napomena!
Relativna atomska masa se pokazala nepouzdana za periodizaciju elemenata, jer se kod nekih uzastopnih parova elemenata u PSE događa da prvi element ima dosta zastupljen izotop sa većim brojem neutrona, što inicira i veći maseni broje u odnosu na glavni zastupljeni izotop elementa koji ima za 1 veći atomski broj od prethodnog.
Primer:
Telur i jod. Vidi se u PSE da je Ar (Te) veća od Ar(I), iako je atomski broj joda veći od pomenutog za telur.